Կլիմաքս. քայլ դեպի նոր կյանք

Կլիմաքս. քայլ դեպի նոր կյանք

Կլիմաքսը պաատասխանատու շրջան է յուրաքանչյուր կնոջ կյանքում: Այդ ընթացքում նրա օրգանիզմում տեղի են ունենում ֆիզիոլոգիական փոփոխություններ, որոնք պայմանավորված են ձվարանների ֆունկցիայի խաթարմամբ: Դրա արդյունքում արտադրվող հորմոնների՝ առաջին հերթին էստրոգենի, քանակն աստիճանաբար նվազում է:

Հաճախ կլիմաքսը կնոջ համար անցնում է բացարձակապես անցավ, բայց երբեմն այս շրջանն ուղեկցվում է կլիմակտերիկ համախտանիշի զարգացմամբ, որն ընթանում է քրտնարտադրությամբ, սրտխփոցներով, գլխացավով, անկայուն տրամադրությամբ և քնի խանգարմամբ: Առավել բարդ դեպքերում զարգանում են վեգետատիվ-անոթային հոգեհուզական խանգարումներ, որոնք կարող են հանգեցնել աշխատունակության անկման:

Կարդացեք՝ Մենոպաուզայի և դեպրեսիայի կապը

Իգական սեռական հորմոնները կնոջը երկար տարիներ պաշտպանում են սրտի իշեմիկ հիվանդության զարգացումից, բարձրացնում են ոսկրային հյուսվացքների խտությունը, ազդում են կենտրոնական նյարդային համակարգի ֆունկցիայի վրա: Մոտ 45 տարեկանից սկսած կանանց սեռական գեղձերի՝ ձվարանների, ֆունկցիան սկսում է աստիճանաբար նվազել, խանգարվում է դաշտանային ցիկլը, շարունակում է նվազել սեռական հորմոնների մակարդակը, որի արդյունքում էլ ընդհատվում է ցիկլը, փոփոխվում են ֆիզիկական և հոգեբանական վիճակները, առաջ է գալիս ճգնաժամային մի ժամանակաշրջան՝ կլիմաքս:

«Կլիմաքս» բառը հունարենից թարգմանաբար նշանակում է «աստիճանավորված փուլ»: Ճգնաժամի տևողությունը միջինում 10-15 տարի է: Այդ ժամանակաշրջանն սկսվում է մոտավորապես 45 տարեկանից և ավարտվում է 60 տարեկանում: Բժիշկները ճգնաժամային այս ժամանակշրջանում առանձնացնում են մի քանի փուլ՝ պրեմենոպաուզա, մենոպաուզա, պերիմենոպաուզա և պոստմենոպաուզա:

Պրեմենոպաուզան սկսվում է 45 տարեկանից հետո և կարող է տևել 2-ից մինչև 10 տարի: Այդ շրջանում փոփոխվում է դաշտանային ցիկլը, և ի հայտ են գալիս ճգնաժամի առաջին ախտանշանները՝ գիշերային քրտնարտադրություն, սեռական կյանքի հանդեպ հետաքրքրության անկում, հուզական վիճակի խանգարումներ (դյուրագրգռություն, նյարդայնություն, քնկոտություն, հոգնածություն, մոռացկոտություն, դժվարություններ ուշադրության կենտրոնացման հարցում, գլխապտույտ, սրտխփոց, դեպրեսիա և այլն):

Մենոպաուզան կնոջ կյանքում մի ժամանակահատված է, որը հաստատվում է վերջին դաշտանադադարից 12 ամիս անց: Եթե այդ ժամանակահատվածում այլևս դաշտան չի եղել, ուրեմն դաշտանային ֆունկցիան ամբողջովին դադարել է: Երբեմն մենոպաուզայից մի քանի տարի անց կարող են լինել բնական դաշտաններ: Ամենից հաճախ դա կապված է ձվարաների կարճաժամկետ աշխատանքի վերսկսման հետ, սակայն նման դեպքերում ավելի լավ է խորհրդակցվել բժիշկի հետ, անցնել անհրաժեշտ բոլոր հերազոտությունները, որպեսզի բացառվեն սեռական օրգանների հիվանդությունները: Սովորաբար մենոպաուզան սկսվում է 48-52 տարեկանում:

Կարդացեք՝ Վեց նշան, որոնք վկայում են մենոպաուզայի մասին

Պերիմենոպաուզան մի ժամանակահատված է, որը միավորում է պրեմենոպաուզան և մենոպաուզային հաջորդող առաջին տարին: Հենց այդ ընթացքում են կնոջ հորմոնային համակարգում տեղի ունենում նկատելի փոփոխություններ: Պոստմենոպաուզան դաշտանադադարից հետո 65-69 տարեկանն ընդգրկող ժամանակահատվածն է: Այդ շրջանում կարող են ի հայտ գալ միզասեռական համակարգի հետ կապված որոշակի խնդիրներ՝ չորություն, այրոցք և քոր հեշտոցում, անմիզապահություն, մաշկի, մազերի և եղունգների հետ կապված փոփոխություններ:

Հորմոնների պակասը կարող է հանգեցնել սրտի իշեմիկ և հիպերտոնիկ հիվանդությունների, հնարավոր է օստերոպորոզի զարգացում և ոսկրերի ամրության նվազում: Հասուն տարիքում ոսկրերի կոտրվելու հավանականությունը մեծանում է մի քանի անգամ:

Կարդացեք՝ Օստեոպորոզը և կլիմաքսը ինչպես նաև՝ Դենսիտոմետրիա․ ոսկրերի ամրությունը որոշող հետազոտություն

Կլիմաքսի բուժումը

Կլիմաքսի բուժումը պետք է լինի անհատական և համակողմանի: Խորհուրդ է տրվում կարգավորել աշխատանքի և հանգստի ռեժիմները, խուսափել հոգետրավմատիկ, սթրեսային իրավիճակներից, հոգեթերապիա անցնել, ներառել աուտոգենային ուսուցում, ֆիզիոթերապիա, դիետա, ասեղնաբուժություն, սովորաբար նշանակվում են վիտամիններ, հոմեոպատիկ դեղեր (օրինակ՝ Կլիմաքսան կամ Կլիմադինոն), բուսական սեդատիվ դեղորայք և այլն: Նշանակալի արդյունքի բացակայության դեպքում կարող է նշանակվել հոգեմետ դեղորայք կամ ներյրոլեպտիկներ, բետաադրենոբլոկատերներ, կալիում պարունակող դեղորայք, բրոմոկրիպտին և այլն: Քանի որ կլիմաքսի խանգարումները կապված են իգական սեռական հորմոնների մակարդակի անկման հետ, բուժման հիմնական մեթոդը փոխարինիչ հորմոնալ թերապիայի նշանակումն է: Այն կարող է նշանակել միայն բժիշկը՝ ելնելով տվյալ այցելուի անհատական առանձնահատկություններից:

Փոխարինիչ հորմոնային  թերապիայի անցկացումը հնարավոր է միայն մանրակրկիտ հետազետությունից հետո, որը թույլ է տալիս բացահայտել այնպիսի հիվանդություններ, որոնց դեպքում փոխարինիչ հորմոնային  թերապիայի նշանակումը խորհուրդ չի տրվում:

Մինչև փոխարինիչ հորմոնային  թերապիայի նշանակումն անցկացվող հետազոտությունը ներառում է՝

  • գինեկոլոգիական զննում, ատիպիկ բջիջների վրա արգանդի վզիկից վերցված քսուքի հետազոտություն (ցիտալոգիա կամ պապ-քսուք),
  • մամոգրաֆիա,
  • արգանդի և լոձաթաղանթի, այդ թվում նաև ձվարանների ուտրաձայնային հետազոտություն, 
  • արյան մակարդելիության հետազոտություն, 
  • արյան լիպիդային բաղադրության հետազոտություն, 
  • էլեկտրասրտագրում, 
  • լյարդի ֆունկցիայի հետազոտություն, 
  • վահանաձև գեղձի հետազոտություն, 
  • արյան ճնշման, քաշի բարձրացման հետազոտություն։

Օգտագործվում են տարբեր դեղեր, որոնք պարունակում են տարբեր հորմոններ: Բուժման տևողությունը տարբեր է: Կինը, ստանալով սեռական հորմոն պարունակող դեղորայք, պետք է ամեն տարի անցնի վերոնշյալ հետազոտությունները: Փոխարինիչ հորմոնային թերապիան կարելի է շարունակել 1-2 տարի, որպեսզի արագ վերացվեն կլիմակտերիկ խանգարումների դրսևոևումները, մինչև 5 տարի՝ կանխելու համար սեռական օրգանների խանգարումները, սրտանոթային հիվանդությունների և օստեոպորոզի առաջացումը: Տվյալ այցելուի համար դեղամիջոցի ընտրությունը կարող է կատարել միայն բժիշկը, քանի որ նշանակված բուժումը միայն այդ դեպքում կարող է լինել անվտանգ:

Կանանցից շատերը կլիմաքսի առկայությունն ասոցացնում են ծերության հետ, այդ պատճառով էլ ոմանք շատ հիվանդագին են տանում այս ժամանակահատվածը: Այնինչ, ճիշտ կլինի կլիմաքսը համարել դեպի նոր կյանք տանող մի աստիճան: Ի վերջո կյանքի մոտավորապես երրորդ կամ չորրորդ մասն անցնում է պոստմենոպաուզայի ժամանակահատվածում և հենց կնոջից է կախված այն, թե ինչպիսին կլինի նրա նոր կյանքը:

Կարդացեք՝ Ինչպես պետք է սնվեն հիսունն անց կանայք․ 5 խորհուրդ

Լորձային արտադրություն հեշտոցից

Լորձային արտադրություն հեշտոցից

Հեշտոցից արտահոսող լորձային արտադրությունը, եթե նորմալ բնույթի է, բնական երևույթ է։ Վերարտադրողական տարիքի բոլոր կանայք էլ ունենում են...

Տրամադրությունը պայմանավորող հորմոնները

Տրամադրությունը պայմանավորող հորմոնները

Պատասխանատու են մեր հոգեհուզական վիճակի համար։ Ահա այն հիմնական հորմոնները, որոնք պայմանավորում են մեր լավ տրամադրությունը․․․

Գեղեցկության և առողջության երաշխիքները

Գեղեցկության և առողջության երաշխիքները

Տարիքին համընթաց օրգանիզմում բազմաթիվ փոփոխություններ են կատարվում, ոմանք, այնուամենայնիվ, շարունակում են պահպանել իրենց գեղեցիկ տեսքն ու առողջությունը․․․

Ե՞րբ պլանավորել հղիությունը վիժումից հետո

Ե՞րբ պլանավորել հղիությունը վիժումից հետո

Հաճախ է պատահում, որ կանայք, որոնց դեպքում վիժումը եղել է հղիության վաղ ժամկետում, ցանկանում են հղինալ վիժումից անմիջապես հետո․․․․