Պտուղընկերքային (ֆետոպլացենտար) անբավարարություն․ պատճառները և տեսակները

Պտուղընկերքային (ֆետոպլացենտար) անբավարարություն․ պատճառները և տեսակները

Պտուղընկերքային անբավարարության (ՊԸԱ) ժամանակ առաջանում է պտղի թթվածնային քաղց: Նրա աճի ու զարգացման գործընթացը դանդաղում է: Զգալիորեն մեծանում է դեռ լույս աշխարհ չեկած պտղի՝ ներարգանդային վարակներից և նյութափոխանակության վատ արգասիքներից տուժելու հավանականությունը: Ընկերքի հորմոնային ֆունկցիայի խանգարումը կարող է պատճառ հանդիսանալ վաղաժամ ծննդաբերության և ծննդաբերական գործունեության տարատեսակ անոմալիաների առաջացման:

Ընկերքային անբավարարության հետևանքներն աղետալի են, քանի որ այն կարող է հանգեցնել պտղի մահվան: Իսկ եթե երեխան լույս աշխարհ է եկել, ապա նրա համար ավելի դժվար կլինի շրջակա միջավայրին հարմարվելը, քան լիովին առողջ փոքրիկների համար: Բացի այդ կարող են ի հայտ գալ բնածին անոմալիաներ (կոնքազդրային հոդի դիսպլազիա, ծուռվզություն), էնցեֆալոպաթիա: Նա ավելի հակված կլինի աղիքային և շնչառական վարակերի և այլն:

Ընկերքային անբավարարության պատճառները

Առաջացման պատճառները տարբեր են: Ընկերքի խանգարումներ լինում են, եթե կինն ունի արտաքին սեռական օրգանների հիվանդություններ, ինչպես նաև՝

  • ներյրոէնդոկրին (հիպոթալամուսի և մակերիկամների պաթոլոգիաներ, հիպեր կամ հիպոթիրեոզ, շաքարային դիաբետ),
  • թոքային (բրոնխային հեղձուկ՝ ասթմա),
  • երիկամային (երիկամային անբավարարություն, պիելոնեֆրիտ),
  • սրտանոթային (արյան շրջանառության անբավարարություն, հիպերտոնիա, հիպոտենզիա, սրտի արատ)։

Եթե հղի կինն ունի անեմիա, ապա ընկերքային անբավարարության պատճառ կարող է համարվել մորից պտուղ արյան հոսքում երկաթի անբավարարությունը: Ընկերքում գտնվող անոթներում արյան մակարդելիության հետ կապված խնդիրների պատճառով գոյանում է միկրոթրոմբ, որը խանգարումներ է առաջացնում պտուղընկերքային արյան շրջանառությունում: Բավականին հաճախ ՊԸԱ-ի պատճառ են դառնում տարատեսակ վարակները, որոնք հղիության ընթացքում սրվում են: Վարակները կամ վիրուսները կարող են ախտահարել ընկերքը: Հղիության առաջին եռամսյակում առաջացած բորբոքումները կարող են հանգեցնել ինքնաբեր վիժման: Հղիության ավելի ուշ ժամկետներում պտուղ-ընկերքային անբավարարության հետևանքները կախված են լինում հարուցիչից, ընկերքի ախտահարվածության աստիճանից:

Ընկերքային անբավարարության վտանգի գործոններ են համարվում նաև արգանդի պաթոլոգիաները՝ օրգանի զարգացման արատներ (երկեղջյուր՝ թամբաձև արգանդ), հիպոպլազիա, էնդոմետրիոզ: ՊԸԱ կարող է առաջանալ արգանդի միոմայի առկայության պարագայում, այնինչ վտանգները տարբեր են: Բարձր վտանգի խմբում են 35 տարեկան և բարձր կանայք՝ մեծ միոմատոզ հանգույցներով: Ցածր վտանգի խմբում են երիտասարդ կանայք՝ մինչ 30 տարեկան՝ փոքր միոմատոզ հանգույցներով:

Կարդացեք՝   Միոմա․ հղիությունը և ծննդաբերությունը

ԸՊԱ պատճառ կարող է լինել նաև՝

Վատ սովորությունների, կենցաղային և սոցիալական դժվարությունների, բազմակի աբորտների առկայության դեպքում վտանգներն ավելանում են:

Ընկերքային անբավարարության դասակարգումը

Բժշկական դասագրքերում կարելի է հանդիպել տարբեր դասակարգումների: Ըստ զարգացման ժամանակի՝ տարբերում են առաջնային և երկրորդային ընկերքային անբավարարություն: Առաջին տեսակը կապված է պլացենտացիայի և իմպլանտացիայի գործընթացների խանգարումների հետ: Երկրորդ տեսակին բնորոշ է ի սկզբանե բնականորեն ձևավորված ընկերք, որի ֆունկցիան, սակայն, հղիության ավելի ուշ ժամկետներում ինչ-ինչ պատճառներով խանգարվում է:

Պտուղընկերքային անբավարարության կլինիկական ընթացքը լինում է երկու տեսակ՝ սուր և քրոնիկական: Սուր անբավարարություն կարող է առաջանալ հղիության ցանկացած փուլում և նույնիսկ ծննդաբերության ժամանակ: Առաջին հերթին տեղի է ունենում ընկերքի գազերի փոխանակության ֆունկցիայի խանգարում: Դրա արդյունքում պտուղն ունենում է սուր թթվածնաքաղց, ինչը կարող է հանգեցնել նրա մահվան: Ընկերքային սուր անբավարարությունը առավել հաճախ պայմանավորված է լինում ընկերքի վաղաժամ շերտազատմամբ, դրա անոթների թրոմբոզով, ընկերքի ինֆարկտով, սահմանային սինուսներում արյունազեղումներով:

Քրոնիկական անբավարարությունն ավելի հաճախ է հանդիպում, քան սուրը: Սովորաբար պտուղընկերքային անբավարարության այս տեսակն առաջանում է հղիության երկրորդ եռամսյակում և լավ արտահայտվում է մի փոքր ուշ՝ երրորդ եռամսյակի սկզբին: Ընկեքրն սկսում է վաղաժամ ծերանալ: Թավիկների մակերեսին մեծ քանակության նյութ է հավաքվում, որը կոչվում է ֆիբրինոիդ, իսկ դա խոչընդոտում է տրանսպլացենտար փոխանակությանը: Ըստ այդմ՝ պտուղ-ընկերքային քրոնիկական անբավարարության հիմքում ընկած են գործընթացներ, որոնք կապված են արգանդ-ընկերքային համակարգում արյան շրջանառության խանգարումների հետ:

Քրոնիկական ՊԸԱ-ն իր հերթին բաժանվում է մի քանի խմբի՝

  • կոմպենսացված,
  • դեկոմպենսացված,
  • սուբկոմպենսացված,
  • կրիտիկական։

Ամենից բարենպաստ համարվում է կոմպենսացված քրոնիկական ընկերքային անբավարարությունը: Դրա պարագայում պտուղը չի տուժում և շարունակում է զարգանալ: Աննշան պաթոլոգիական փոփոխությունները փոխհատուցվում են պաշտպանահարմարվողական մեխանիզմների կողմից, որոնք նպաստում են հղիության զարգացմանը: Հնարավոր է, որ երեխան առողջ ծնվի, եթե բժիշկն ընտրի համապատասխան թերապիա և ճիշտ վարի ծննդաբերությունը: Դեկոմպենսացված ձևին հատուկ է կոմպենսատոր մեխանիզմների գերլարում և ֆունկցիայի խանգարում: Հղիությունը չի կարող բնականոն հունով զարգանալ: Այն հանգեցնում է պտղի տանջանքների, որոնք արտահայտվում են նրա զարգացման դանդաղեցման, սրտի աշխատանքի խանգարումների, թթվածնաքաղցի (հիպոքսիայի) տեսքով: Հնարավոր է պտղի ներարգանդային մահ:

Սուբկոմպենսացված ձևի ժամանակ պաշտպանահարմարվողական ռեակցիաները չեն կարող հղիության բնականոն ընթացք ապահովել: Նկատվում է պտղի զարգացման զգալի դանդաղում: Սուբկոմպենսացված քրոնիկական ընկերքային անբավարարության դեպքում մեծ են տարատեսակ բարդությունների առաջացման վտանգները: Կրիտիկական ձևը շատ վտանգավոր է: Դրան բնորոշ են պտուղընկերքային համակարգի մորֆոֆունկցիոնալ փոփոխությունները: Կրիտիկական ձևի դեպքում պտղի մահն անխուսափելի է:

Ըստ արյան շրջանառության խանգարումների՝ ՊԸԱ-ն դասակարգվում է հետևյալ կերպ՝

  • 1ա. աստիճան՝ արգանդընկերքային անբավարարություն: Այս դեպքում պտուղ-ընկերքային արյան հոսքը պահպանվում է: 
  • 1բ. աստիճան՝ պտուղ-ընկերքային անբավարարություն: Արգանդընկերքային արյան հոսքը պահպանված է: 
  • 2-րդ աստիճան՝ պտուղընկերքային և արգանդընկերքային արյան մատակարարումը խանգարված է: Ծայրամասային դիաստոլիկ արյան հոսքը պահպանված է:
  • 3-րդ աստիճան՝ պտուղընկերքային արյան հոսքը խիստ խանգարված է, իսկ արգանդընկերքային արյան հոսքը պահպանված է կամ նույնպես խանգարված:

Կարդացեք՝ Պտուղընկերքային (ֆետոպլացենտար) անբավարարություն․ ախտանշանները, ախտորոշումը, բուժումը

Կեղծ հղիության նշանները

Կեղծ հղիության նշանները

Հղիության բոլոր նշաններն առկա են, իսկ ՈւՁՀ մասնագետը հետազոտությունից հետո հայտնում է, որ պտղաձուն բացակայում է։ Տարօրինա՞կ է։ Գուցե, բայց բժշկությանն այդպիսի դեպքեր հայտնի են։ Այդ կոչվում է կեղծ հղիություն․․․․

Կրծքի կաթի պահպանումը

Կրծքի կաթի պահպանումը

Որքա՞ն ժամանակ է հնարավոր սենյակային ջերմաստիճանում պահել կրծքի կաթը։ Կարելի՞ է այն սառնարանում պահել...

Սեքսը կրծքով կերակրման շրջանում

Սեքսը կրծքով կերակրման շրջանում

Մի շարք կանայք ԿԿ ֆոնին բախվում են լիբիդոյի նվազման խնդրին․․․

Օրգազմը հղիության դեպքում

Օրգազմը հղիության դեպքում

Հղիությունը չի նվազեցնում սեռական ցանկությունը, սակայն շատերը խուսափում են օրգազմից՝ մտածելով, որ այն կարող է վիժում առաջացնել...