Ադենոմիոզ

Ադենոմիոզն էնդոմետրիոզի տարատեսակ է: Այս հիվանդության ժամանակ արգանդի ներքին թաղանթը՝ էնդոմետրիումը, գերաճում է արգանդի մկանային հյուսվածքի: Ադենոմիոզն արտահայտվում է երկարատև առատ դաշտանի, միջդաշտանային շրջանում արյունահոսությունների և շագանակագույն արտադրության տեսքով, արտահայտված նախադաշտանային համախտանիշով, սեռական հարաբերության կամ դաշտանային ցիկլի ժամանակ ցավերով: Կլիմաքսից հետո այն վերանում է: Ախտորոշվում է հիմնվելով գինեկոլոգիական զննման, գործիքային և լաբորատոր հետազոտությունների արդյունքների վրա:

Բուժումը լինում է պահպանողական, վիրահատական կամ համալիր: Ադենոմիոզը սովորաբար հանդիպում է վերարտադրողական տարիքի կանանց պարագայում, երբեմն էլ լինում է բնածին: Կլիմաքսից հետո ինքնուրույն վերանում է: Ադենոմիոզը հաճախ ուղեկցվում է անպտղությամբ, սակայն երկուսի միջև ուղղակի կապ հայտնաբերված չէ: Հնարավոր է անպտղությունը պայմանավորված լինի էնդոմետրիոզի առկայությամբ: Կանոնավոր առատ արյունահոսությունները կարող են սակավարյունություն առաջացնել: Արտահայտված նախադաշտանային համախտանիշը և ցիկլի ժամանակ ուժգին ցավերը բացասական ազդեցություն են թողնում կնոջ հոգեբանական վիճակի վրա և նույնիսկ հանգեցնում են նևրոզի:

Ինչպես արդեն նշվեց, Ադենոմիոզն էնդոմետրիոզի տարատեսակ է: Վերջինիս դեպքում էնդոմետրիումի բջիները բազմապատկվում են՝ անցնելով արգանդի լորձաթաղանթի սահմաններից (դեպի արգանդափողեր, ձվարաններ, ստամոքսաաղիքային, շնչառական համակարգ կամ միզուղիներ): Բջիջների տարածումը տեղի է ունենում շփումային, ավշածին կամ արյունածին ուղիներով: Էնդոմետրիոզը ուռուցքային հիվանդություն չէ, կարող է առաջացնել մի շարք բարդություններ՝ կիստաներ, շրջակա հյուսվածքների բորբոքում և կպումային պրոցեսներ:

Առաջացման պատճառները

Հստակ պատճառները հայտնի չեն: Համարվում է հորմոնակախյալ հիվանդություն: Ադենոմիոզի զարգացմանը նպաստում են իմունիտետի խանգարումները և շարակցական հյուսվածքի` էնդոմետրիումը միոմետրիումից բաժանող բարակ շերտի վնասումը: Վերջինիս վնասման պատճառ կարող են լինել նաև աբորտը, ախտորոշիչ քերումը, ներարգանդային սպիրալի կիրառումը, բորբոքային հիվանդությունները, բարդություններով ուղեկցվող ծննդաբերությունը, վիրահատությունները և արգանդային դիսֆունկցիոնալ արյունահոսություները:

Այլ պատճառներ են շատ վաղ կամ շատ ուշացած դաշտանային ցիկլի սկիզբը, սեռական կյանքի ուշ սկիզբը, օրալ բեղմնականխիչների ընդունումը, հորմոնային թերապիան և գիրացումը, ինչը հանգեցնում է օրգանիզմում էստրոգենների քանակի աճի: Իմունիտետի խանգարումների հետ առնչվող այլ գործոններ են վատ էկոլոգիան, ալերգիկ հիվանդությունները և հաճախ կրկնվող վարակիչ հիվանդությունները: Իմունային համակարգի վրա բացասական ազդեցություն են ունենում նաև որոշ քրոնիկ հիվանդություններ (մարսողական համակարգի հիվանդություններ, հիպերտոնիկ հիվանդություն) և ֆիզիկական ակտիվության չարաշահումն ու անբավարարությունը:

Ադենոմիոզի դասակարգումը

Հաշվի առնելով մորֆոլոգիական պատկերը՝ տարբերում են ադենոմիոզի 4 ձև: Օջախային ադենոմիոզ. Էնդոմետրիումի բջիջներն արմատավորվում են ենթակա հյուսվածքների մեջ՝ ձևավորելով առանձին օջախներ: Հանգուցավոր ադենոմիազ. Էնդոմետրիումի բջիջները տարածվում են դեպի միոմետրիում հանգույցների տեսքով (ադենոմիոմա): Սովորաբար դրանք լինում են բազմաքանակ, ունենում են արյունով լցված խոռոչներ, պատված են լինում բորբոքման արդյունքում ձևավորված հաստ շարակցական հյուսվածքով: Դիֆուզ ադենոմիզ. Էնդոմետրիումի բջիջներն արմատավորվում են միոմետրիումի մեջ՝ առանց ձևավորելու տարատեսակ օջախներ կամ հանգույցներ: Խառը՝ դիֆուզ-հանգուցավոր ադենոմիոզ:
Ըստ էնդոմետրիումի բջիջների թափանցման խորության տարբերում են ադենոմիոզի 4 աստիճաններ:
1 աստիճան – ախտահարվում է արգանդի միայն ենթալորձային շերտը:
2 աստիճան – ախտահարվում է արգանդի մկանային շերտի կեսից ոչ ավելին:
3 աստիճան – ախտահարվում է արգանդի մկանային շերտի կեսից ավելին:
4 աստիճան- ախտահարվում է արգանդի մկանային ողջ շերտը, հնարավոր է տարածում հարակից օրգաններ և հյուսվածքներ:

Ախտանշանները

Ադենոմիոզի ամենաբնորոշ ախտանշանը երկարատև (ավելի քան 7 օր), ցավոտ և շատ առատ դաշտանային ցիկլն է: Արյան մեջ կարող են լինել մակարդուկներ: Ցիկլի սկսվելուց 2-3 օր առաջ, կամ ավարտից 2-3 օր անց հնարավոր է նկատվի շագանակագույն արտադրություն կամ միջդաշտանային արգանդային արյունահոսություն, արտադրություն: Կանանց մոտ նաև արտահայտված է լինում նախադաշտանային համախտանիշը: Ցավերը նույնպես ադենոմիոզի բնորոշ ախտանշան են: Սովորաբար առաջանում են դաշտանային ցիկլի սկսվելուց մի քանի օր առաջ և ավարտվում են ցիկլի ավարտից 2-3 օր անց: Ադենոմիոզը կարող է հանգեցնել անպտղության, քանի որ արգանդափողերի շրջանում կպումային պրոցեսների պատճառով խոչընդոտվում է ձվաբջջի մուտքը արգանդի խոռոչ, խանգարվում է էնդոմետրիումի կառուցվածքը: Առատ դաշտանի հետևանքով կարող է ձևավորվել երկաթի անբավարարությամբ պայմանավորված սակավարյունություն (անեմիա), ինչն արտահայտվում է թուլությամբ, քնկոտությամբ, արագ հոգնածությամբ, մաշկի և լորձաթաղանթների գունատությամբ, գլխապտույտով, ուշաթափությամբ և այլն:

Ախտորոշումը և բուժումը

Ադենոմիոզն ախտորոշվում է հիմնվելով անամնեզի, կնոջ գանգատների, գինեկոլոգիական զննման, գործիքային հետազոտությունների արդյունքների վրա: Կատարվում է ՈւՁ հետազոտություն, ըստ անհրաժեշտության՝ տրանսվագինալ ՈւՁ, հիստերոսկոպիա: Հնարավոր են բուժման պահպանողական, վիրահատական կամ համալիր եղանակներ: Բուժման մեթոդն ընտրրվում է կախված ադենոմիոզի տեսակից, տարածման աստիճանից, կնոջ տարիքից և առողջական ընդհանուր վիճակից, վերարտադրողական ֆունկցիան պահպանելու ցանկությունից: Սկզբում կատարվում է պահպանողական բուժում՝ նշանակվում է հորմոնային թերապիա և լյարդի ֆունկցիան խթանող միջոցներ, սակավարյունության բուժում, նևրոզի առկայության դեպքում՝ հոգեթերապևտի խորհրդակցություն, հանգստացնող և հակադեպրեսանտ միջոցներ: Պահպանողական բուժման անբավարար արդյունքի դեպքում կատարվում է վիրահատական միջամտություն: Այն կարող է լինել ինչպես ռադիկալ, այնպես էլ օրգանները պահպանող: Էնդոմետրիումի հիպերպլազիայի, թարախակալման, դեպի արգանդի խոռոչ ձվաբջջի մուտքը խթանող կպումների առկայության դեպքում ցուցվում է էնդոկոագուլացիա: Ադենոմիոզը քրոնիկ հիվանդություն է, և վերարտադրողական տարիքի կանանց դեպքում կրկնության հավանականությունը մեծ է:

Լորձային արտադրություն հեշտոցից

Լորձային արտադրություն հեշտոցից

Հեշտոցից արտահոսող լորձային արտադրությունը, եթե նորմալ բնույթի է, բնական երևույթ է։ Վերարտադրողական տարիքի բոլոր կանայք էլ ունենում են...

Տրամադրությունը պայմանավորող հորմոնները

Տրամադրությունը պայմանավորող հորմոնները

Պատասխանատու են մեր հոգեհուզական վիճակի համար։ Ահա այն հիմնական հորմոնները, որոնք պայմանավորում են մեր լավ տրամադրությունը․․․

Գեղեցկության և առողջության երաշխիքները

Գեղեցկության և առողջության երաշխիքները

Տարիքին համընթաց օրգանիզմում բազմաթիվ փոփոխություններ են կատարվում, ոմանք, այնուամենայնիվ, շարունակում են պահպանել իրենց գեղեցիկ տեսքն ու առողջությունը․․․

Ե՞րբ պլանավորել հղիությունը վիժումից հետո

Ե՞րբ պլանավորել հղիությունը վիժումից հետո

Հաճախ է պատահում, որ կանայք, որոնց դեպքում վիժումը եղել է հղիության վաղ ժամկետում, ցանկանում են հղինալ վիժումից անմիջապես հետո․․․․